Odpowiedzi SKoPB 2016 - 35/XXXV
Autor: SKoPB    Utworzone: 17.08.2018

skopb logo



Przedstawiamy odpowiedzi na poprzednie zadania.




Zadanie 1.

Pierwsze tegoroczne pytanie fotograficzne będzie wybitnie nieskomplikowane. Podajcie miejsce wykonania poniższego zdjęcia oraz napiszcie, gdzie najbliżej tego miejsca możemy podziwiać podobny obiekt.


Zdjęcie zostało wykonane na Placu Bogumiła Hoffa w Wiśle i przedstawia fragment syrenki będącej „darem” mieszkańców Warszawy za wkład w odbudowę stolicy ze zniszczeń wojennych. Podobny dar otrzymali też mieszkańcy Bielsko-Białej. Syrenka w postaci pomnika-fontanny stanęła przy ul. 3-go Maja nieopodal hotelu President.

Zadanie 2.

Pochodzący z galicyjskiej wioski profesor, pochłonięty badaniami z zakresu swojej ukochanej dziedziny, uległ wypadkowi. Prawdopodobnie dlatego jego kariera odkrywcy nie nabrała rozmachu, a jego praca przesunęła się bardziej w obszar rozważań teoretycznych. Zaowocowało to opracowaniem oryginalnej teorii, która jednak nie znalazła szerszego zrozumienia.
Ten późniejszy rektor krakowskiej uczelni usystematyzował także słownictwo jednej z nauk, które następnie przez wiele lat funkcjonowało w szkolnictwie na obszarze całej Galicji.
Podpowiemy, że nazwa pewnej XX-to wiecznej republiki wywodzi się od miejsca urodzin naszego bohatera, a niektóre beskidzkie uzdrowiska mogą mu zawdzięczać wzmożony ruch sanatoryjny.
Podajcie nazwisko tego profesora oraz dziedzinę nauki, dla której opracował wspomnianą wyżej oryginalną teorię.

Bohaterem pytania jest urodzony we Florynce, profesor chemii łemkowskiego pochodzenia, były rektor UJ Emilian Czyrniański. Jego dorobek naukowy, to m.in. oryginalna teoria dotycząca wiązań chemicznych opisana w dziele pt. „Wirujące niedziałki” czy opracowanie wykładni nauczania chemii dla całej Galicji. Badał także wody mineralne, głównie w Krynicy i Iwoniczu. Badania te wydatnie przyczyniły się do wzrostu popularności tych miejscowości wśród kuracjuszy.

Zadanie 3.

W dobie internetu powszechne stały się plebiscyty, w których zwycięzcę określa się na podstawie największej ilości „kliknięć”. W 2011 roku narodził się konkurs, który spośród zwycięzców eliminacji krajowych wyłania zwycięzcę europejskiego. W jednej z pierwszych edycji tego konkursu drugie miejsce na europejskim podium zajął obiekt z północnego skraju polskich Beskidów. Zimą roku, w którym odbył się ten plebiscyt, okoliczni mieszkańcy udekorowali bohatera tego pytania ogromnym elementem stroju adekwatnym do pory roku. Ciekawe jest to, że obiekty tego typu nie są powszechne w Beskidach ani nawet w Polsce w ogóle. Spotkać je natomiast można w Ameryce Północnej, Azji Mniejszej czy południowo-wschodniej Europie.
Napiszcie, o jakim obiekcie mowa oraz podajcie nazwę tańca, który został odtańczony przy okazji tej zimowej dekoracji.

W pytaniu tym, mowa jest o wyborach europejskiego drzewa roku. W 2012 Platan z Kóz został polskim Drzewem Roku, a rok później zajął drugie miejsce w europejskiej edycji tego konkursu. Zimą tego roku mieszkańcy udekorowali zwycięskiego platana ponad 1600 m szalikiem a licealiści odtańczyli pod nim poloneza.

Zadanie 4.

Postać, mającą duże znaczenie dla kraju, można uczcić różnorako: a to nadając jej imię placom, szkołom, ulicom, a to organizując na jej cześć odczyty, festiwale, spotkania, czy wreszcie fundując pomnik, bądź okolicznościową tablicę. Podobnie jest z bohaterem tego pytania, a ponieważ osoba ta urodziła się w Beskidach, to dodatkowo poszukamy tam innych, oryginalnych form jej upamiętnienia. Imieniem tej postaci nazwano jedno z górskich schronisk (1) oraz drewnianą budowlę (2), znajdująca się na terenie muzeum zlokalizowanego w beskidzkim uzdrowisku. Nazwisko jej stało się tytułem płyty nagranej wspólnymi siłami dwóch polskich formacji, z których jedna (3) jest doskonałym przykładem góralskiego folkloru. Również nagrobek tejże postaci, jak twierdzą niektórzy, świadczy o jej powiązaniu z Beskidami.
O jakiej osobie mowa? Jakie obiekty ukryły się pod cyframi (1) i (2), a jaki zespół pod cyfrą (3).

Bohaterem pytania jest ks.Józef Tischner. Jego imieniem nazwano:
  • schronisko "W Murowanej Piwnicy" w Zawoi Opaczne,
  • dzwonnicę w Muzeum Górali i Zbójników (dawne muzeum Gorczańskie Fudali) w Rabce,
  • płytę nagraną wspólnie przez Voo-Voo i Trebunie Tutki.
Niektórzy uważają, że płyta nagrobna Tischnera w Łopusznej przedstawia graniówkę Gorców.

Zadanie 5.

Przedstawione poniżej detale pochodzą z obiektu, którego kształt można bardzo łatwo powiązać (choć nie wprost) z herbem miejscowości, w którym się znajduje. Zresztą zasadnicza część tego herbu zlokalizowana jest obok przytoczonego wyżej obiektu. Dodatkowo, inna budowla z tej miejscowości oraz oba detale ze zdjęć łączy postać znanego polskiego literata.
W odpowiedzi chcielibyśmy przeczytać nazwisko tego twórcy oraz dowiedzieć się, kiedy powstał obiekt, którego fragmenty przedstawiają zaprezentowane fotografie.

 


Zdjęcia przedstawiają głowy Twardowskiego i diabła Mefistofelesa - bohaterów „Pani Twardowskiej” Adama Mickiewicza. Są one detalami fontanny o kształcie podkowy wybudowanej w 2005 r. z okazji 600-lecia Suchej. Znajduje się ona przed karczmą „Rzym” w Suchej Beskidzkiej. Związek tego zabytku z balladą naszego wieszcza jest oczywisty :)

Zadanie 6.

Operator kamery, nominowany do nagrody Oscara za swoje umiejętności (film 1), i zarazem autor zdjęć do filmu, który także otrzymał oscarową nominację (film 2), pewną zimową porą zawitał w Beskidy, by u boku reżysera, który już drugi raz wykorzystywał ten kawałek gór w swych filmach, rozpocząć pracę nad nowym filmem (film 3), ponoć mającym swój pierwowzór w rzeczywistych wydarzeniach. Działo się to w roku, kiedy „kręcony” przez niego film (film 4) otrzymał Oscara.
Prosimy o podanie nazwiska tego operatora oraz tytuły filmów 1, 2, 3, 4.

Poszukiwaną osobą był Łukasz Żal - polski operator filmowy.
  • film 1 - „Ida”- nominacja do Oscara w kategorii najlepsze zdjęcia
  • film 2 - „Joanna” - nominacja do Oscara w kategorii najlepszy krótkometrażowy film dokumentalny
  • film 3 - „Na granicy” - film Wojciecha Kasperskiego kręcony w Bieszczadach
  • film 4 - „Ida” - Oscar (2015) w kategorii najlepszy film nieanglojęzyczny

Zadanie 7.

W bliskiej okolicy znanego zakładu produkcyjnego można natknąć się na konstrukcję uwiecznioną na fotografii. Ten niecodzienny „płotek” łączy się z żyjącą na przełomie XIX i XX wieku znaną postacią, nierozerwalnie związaną z jedną z europejskich stolic (postać 1). Z miastem tym związana jest także inna, na pewno bardziej rozpoznawalna osoba (postać 2), której wizerunek przez kilkadziesiąt lat można było oglądać nieopodal miejsca wykonania poniższego zdjęcia. Obecnie widok uwieczniony na fotografii obserwuje z cokołu zasłużony dla okolicy władca (postać 3).
Gdzie wykonano zaprezentowane zdjęcie? Jakie osoby kryją się pod cyframi 1, 2, 3?

 

 

Zaprezentowane zdjęcie wykonano w Cieszynie. Przedstawia fragment żeliwnej balustrady nad znajdującym się poniżej zakładem „Celma”. Jej wzór zaprojektowany został w 1894 roku dla Wiedeńskiej Kolei Miejskiej przez ojca wiedeńskiego modernizmu, architekta Ottona Wagnera. Dlaczego ten mały fragment znalazł się w Cieszynie, a nie w Wiedniu, do końca nie jest jasne. W pobliżu, na skraju Lasku Miejskiego stoi na cokole pomnik Mieszka I Cieszyńskiego. Do I Wojny Światowej w tym miejscu stał pomnik Franciszka Józefa I wystawiony z okazji 80. urodzin władcy. Obecnie fragmenty tego pomnika można zobaczyć w lapidarium w cieszyńskim Parku Pokoju.

Zadanie 8.

Ojciec patrona pewnego górskiego schroniska jest patronem karpackiego muzeum, a zarazem dziadkiem kierownika schroniska pozakarpackiego. Wspomnieni dziadek i ojciec urodzili się w beskidzkim mieście, a wieczny spoczynek znaleźli na tym samym pozabeskidzkim cmentarzu. Podpowiemy, że przodków opisanej rodziny należy szukać w południowych Niemczech.
W odpowiedzi chcielibyśmy przeczytać imiona obu patronów.

 

W czasie kolonizacji józefińskiej w okolice Sanoka przybyła z Badenii-Wirtembergii rodzina Fastnachtów. Jej potomkowie stali się bohaterami tego pytania.
  • Adam Fastnacht – patron muzeum w Brzozowie
  • Zbigniew Fastnacht (syn Adama)- wieloletni gospodarz schroniska na Śnieżniku (obecnie jego patron)
  • Jacek Fastnacht (syn Zbigniewa) – przejął po ojcu schronisko na Śnieżniku
Adam i Zbigniew urodzili się w Sanoku, a pochowani są na Cmentarzu Grabiszyńskim we Wrocławiu.

Zadanie 9.

W odpowiedzi na to pytanie napiszcie co łączy: Słotwiny, Koniaków, Ochotnicę Dolną, restauracje w Zakopanym i Szczawnicy oraz pewien ekscentryczny zabytek Tarnowa. Klucz do zagadki znajduje się na południe od granic Polski, ale należy go szukać w średniowieczu. W poszukiwaniu odpowiedzi warto też zajrzeć do jednego z naddunajeckich zamków.

Wszystkie podpowiedzi łączy Koci (Koczy) Zamek.
Szczyty o takich nazwach znajdują się m.in. w Ochotnicy, Koniakowie i Słotwinach (choć w samych Beskidach takich nazw topograficznych możemy znaleźć jeszcze kilka).
Koci Zamek, to także nazwa restauracji w Zakopanem i w Szczawnicy oraz oryginalnej XIX wiecznej tarnowskiej budowli. Określenie to, łączy się z taborami wykorzystywanymi w wojnach husyckich. Historyczną postacią wspierającą husytów był kasztelan biecki Spytko III z naddunajeckiego Melsztyna.

Zadanie 10.

Utrwalone na fotografii kule wyszły spod ręki lokalnego twórcy, który wykonał je z okazji okrągłej rocznicy wydarzeń bardzo istotnych dla miejscowej społeczności.
Pytanie jest proste - gdzie wykonano zaprezentowane zdjęcie?

 

 

Widoczne na zdjęciu kule, to fragment „Różańca polskich świętych” okalającego wzgórze, na którym wznosi się kościół w Tropiu. Różaniec jest pamiątką obchodów tysiąclecia życia św. Świerada w tropskiej pustelni.

Zadanie 11.

W beskidzkim lokalu z oryginalnym wystrojem, gdzie można posłuchać dobrej muzyki i napić się czegoś mocniejszego, znajduje się nietypowe uwiecznienie kilku artystów. Każdy z nich ma swoje...
W odpowiedzi napiszcie co ma. Każdemu z nich została poświęcona także jedna piosenka z albumu, do którego wszystkie teksty napisał właściciel wspomnianego lokalu. Utwory utrzymane są w stylu „kowboyskiego bluesa”. Napiszcie, jaki jest tytuł tej płyty. Podpowiemy, że nazwa piwa, którego można się tam napić i nazwa lokalu są tożsame, a WC nosi imię pewnego Maćka.

 

Pytanie dotyczyło chyba najbardziej rozpoznawalnego lokalu w Cisnej – Siekierezady.
Wewnątrz, prócz oryginalnego wystroju, znajdziemy „Nowy Kibel im. Maćka Nowaka”, ale także „Dziewięć stołków przy bufecie pamięci tych, którzy odeszli na Niebieskie Połoniny”. W taki sposób zostali upamiętnieni lokalni twórcy: Jasio Zubow, Papa Smerf, Pezeks, Zdzicho Rados, Piotr Francuz, Jędrek Połonina, Jan Małpa, Marsula, Witek Malarz. Tym dziewięciu oryginałom została poświęcona także płyta Arka Zawalińskiego pt. „Blues dziewięciu”.

Zadanie 12.

W beskidzkim kościele (miejscowość 1) znajduje się przedstawienie Matki Boskiej, wzorowane ponoć obrazem z miejscowości 2. Podobną kopię znajdziemy także w dużym pogórzańskim mieście (miejscowość 3). W miejscowości tej jeden z drewnianych kościołów jest pod wezwaniem pewnego świętego, który jak podaje legenda, modlić się miał przy pierwowzorze obrazu w miejscowości 2. Inna legenda mówi, że obraz do miejscowości 1 własnoręcznie przyniósł rzeczony święty, a o jego bytności w okolicy ma świadczyć pobliskie wzgórze i nieodległe źródło, które miejscowi nazywają imieniem rzeczonego świętego. Te teorie obalają jednak współczesne badania, które datę powstania obrazu (z miejscowości 2) lokują w wieku XIV/XV. Obecnie kościół filialny, należący do parafii z miejscowości 1, jest także pod wezwaniem opisywanego świętego. Dodamy, że istnieje także podanie głoszące, iż obraz Matki Boskiej pojawił się w miejscowości 1 za sprawą Cyryla i Metodego.
W odpowiedzi należy podać nazwy miejscowości 1, 2, 3 oraz imię opisywanego świętego. Ułatwieniem może być fakt, że rodzina, z której wywodził się święty, miała w posiadaniu m.in. miejscowość 2.

Matka Boska z Kościoła w Skalniku (miejscowość 1) jest prawdopodobnie wzorowana na obrazie z czeskiego Doudleby (miejscowość 2 ). Podobny wizerunek znajduje się także w Krośnie (miejscowość 3). W Krośnie znajduje się drewniany kościół św. Wojciecha wybudowany ponoć na miejscu, gdzie św. Wojciech głosił kazania. Obok Skalnika, w Brzezowej jest kościół i źródełko św. Wojciecha, a w nieodległym Mytarzu góra św. Wojciecha. Jak głosi legenda, do wizerunku Matki Boskiej w Doudleby modlił się sam św. Wojciech. Legendę tą uprawdopodobnia fakt posiadania Doudleby przez rodzinę Sławnikowców, z której przecież wywodził się św. Wojciech. Współczesne badania lokują jednak powstanie tego obrazu na 500 lat po śmierci świętego.

Zadanie 13.

Choć jest to konkurs górski, to jednak z racji zbliżających się wakacji, przenieśmy się na chwilę w inne klimaty. Pomoże nam w tym poniższa fotografia. Widoczna na niej postać spogląda w kierunku rzeczywistych dwóch muzeów (1, 2), których ekspozycje łatwo powiązać z częścią społeczeństwa, która przychodzi na myśl, gdy wchodzimy do budynku, któremu zrobiono zdjęcie.
Napiszcie, gdzie wykonano to zdjęcie (sama miejscowość nie wystarczy).

Skoro SKoPB jest konkursem głównie beskidzkim, to dla ułatwienia podamy kilka beskidzkich podpowiedzi. Widoczny na fotografii TOM stoi przy ulicy noszącej imię postaci nierozerwalnie związanej z Beskidami. Postać ta patronuje lokalnej szkole i miejscowemu muzeum (3), a jej wizerunek możemy zobaczyć w jednym z beskidzkich schronisk.
Dodatkowo w odpowiedzi poprosimy o wskazanie tych 3 muzeów (1,2,3).


Zaprezentowane zdjęcie wykonano w Rabce-Zdroju i przedstawia ono jedną z szczytowych ścian teatru dla dzieci „Rabcio”. Widoczny na nim TOM spogląda w kierunku Rabkolandu, na terenie którego znajdują się m.in.: Muzeum Rekordów i Osobliwości oraz Muzeum Orderu Uśmiechu. Nieopodal teatru, przy ul. W. Orkana w zabytkowym drewnianym kościele, znajduje się ostatnie zagadkowe muzeum – Muzeum im. Władysława Orkana. Portret pisarza zdobi także jadalnię schroniska na Turbaczu, którego patronem jest - a jakże – Władysław Orkan.

Zadanie 14.

Niektórzy twierdzą, że „wojna, a nie potrzeba, jest matką wynalazków”. Abstrahując od trafności tego stwierdzenia, nie sposób nie wspomnieć o technologiach, które powstały na potrzeby wojska a dziś są w powszechnym użytku, dla przykładu: internet, GPS, drony, czy nawet mało „militarna” kuchenka mikrofalowa. Na potrzeby wojska prowadzi się także badania chemiczne, biologiczne, farmaceutyczne. Właśnie o takie beskidzkie badania z pogranicza medycyny chcielibyśmy zapytać.
Podczas wojen, które przetoczyły się przez Karpaty, do pracy w jednostkach wojskowych zostali powołani młodzi naukowcy, którzy przyczynili się do skutecznej walki z pewną chorobą. Dwójka z nich prowadziła w koszarach wojskowych badania, których rezultatem była metoda diagnozy tej choroby. Trzeci, pracujący niezależnie od wspomnianej dwójki, był pierwszym w historii, który opracował skuteczny sposób jej leczenia. Na podstawie wspomnień jednego z jego pomocników powstał scenariusz filmu fabularnego, w którym ukazano niektóre aspekty pracy nad tą chorobą. Ułatwieniem niech będzie fakt, iż jedno z laboratoriów tego uczonego znajdowało się w naddunajeckiej miejscowości przy ulicy, której nazwa przywodzi na myśl jeden z najokazalszych okalających je szczytów.
W odpowiedzi prosimy o podanie nazwisk trzech wymienionych naukowców, tytuł wspomnianego filmu i oczywiście nazwę choroby, do leczenia której walnie się przyczynili.

W drugiej połowie 1915 roku w lazarecie mieszczącym się przy koszarach 56. wadowickiego pułku piechoty, polski chemik i bakteriolog Artur Feliks i czeski bakteriolog Edmund Weil odkryli szybką metodę diagnozowania tyfusu plamistego (tzw. test aglutacyjny Weila-Feliksa). Natomiast pierwszym, który opracował skuteczną szczepionkę przeciwko tyfusowi, był Rudolf Weigl. Naukowiec ten podczas wojny uratował wielu ludzi (w tym znanych profesorów), zatrudniając ich w w swoim instytucie jako karmicieli wszy. Byli oni niezbędni w procesie produkcji szczepionki. Jednym z takich karmicieli był Mirosław Żuławski, który na podstawie swych wspomnień napisał scenariusz do filmu pt. „Trzecia część nocy”.
W 1944 r. prof. Weigl uciekł przed Rosjanami do Krościenka, gdzie przy ul. Trzech Koron kontynuował swe badania.

Zadanie 15.

Urodzony na pogórzańskim pograniczu błogosławiony (1), po ukończeniu szkoły w rodzinnej miejscowości, przez rok uczył się w miejscowości z której pochodził błogosławiony (2). Gimnazjum ukończył w mieście z którego pochodzi inny polski błogosławiony (3). Sakrę biskupią przyjął w obecności kolejnego błogosławionego (4) oraz sługi bożego (5), którego proces beatyfikacyjny rozpoczynano kilkukrotnie. Dzięki dobrej woli błogosławionego (1) na ziemiach polskich pojawił się zakon, z którego wywodzą się dwaj kolejni błogosławieni (6 i 7). Jeden z nich, powiedzmy 6, urodził się w miejscowości z której rozpościera się wspaniały widok na Tatry. Obecnie macierzysta siedziba tego zakonu znajduje się w miejscowości, która sąsiaduje z miastem w którym urodził się błogosławiony (3). W tej samej miejscowości szkołę średnią ukończyli błogosławieni (6 i 7).
W odpowiedzi prosimy napisać, którzy spośród przedstawionych błogosławionych zostali kanonizowani.

Błogosławieni, którzy zostali bohaterami tego pytania to:
1. Józef Bilczewski
2. Jan Kanty
3. Karol Wojtyła
4. Józef Pelczar
5. Andrzej Szeptycki
6. Józef Stanek
7. Józef Jankowski
Urodzony w Wilamowicach Józef Bilczewski (pierwsze nauki pobierał w Kętach i Wadowicach) sakrę biskupią przyjmował w obecności Józefa Pelczara i Andrzeja Szeptyckiego. Św. J.Bilczewski sprowadził do do Jajkowic (obecnie Ukraina) pierwszych pallotynów, którzy obrali sobie Kleczę k/Wadowic na miejsce Domu Macierzystego. Pierwsze cztery osoby z powyższej listy zostały kanonizowane.

Zadanie 16.

Zakładając, że wszystkie karpackie i okołokarpackie cieki wodne są spławne, to w jakich latach należałoby się wybrać na spływ, żeby odwiedzić 3 karpackie kraje w jak najkrótszym czasie, poruszając się wyłącznie kajakiem bez wyjmowania go z wody, z maksymalną prędkość 20 km/h? Dodajmy też, że aby uznać, że kajak jest w danym państwie, to oba brzegi cieku wodnego którym płynie, muszą należeć do tego państwa oraz, że w minimum 2 krajach musimy przepłynąć przez Beskidy.
W odpowiedzi napiszcie także, ile taka podróż by trwała i jakimi ciekami wodnymi należałoby płynąć.


Aby spełnić wymogi pytania, wcale nie trzeba płynąć długo. Należy pokonać około 450 metrów, co z zakładaną prędkością zająć powinno niespełna 1,5 minuty. Spływ odbywać powinien się tylko jednym niewielkim ciekiem wodnym, który płynie za to przez trzy państwa. W każdym z nich ma jednak inną nazwę. Wypływa z terytorium Polski jako Wawrzaczów Potok, przez Czechy płynie jako Kubanowski Potok, zaś na Słowacji nosi nazwę Potok Gorylów. Sytuacja taka istnieje od roku 1993, od momentu podziału Czechosłowacji i trwa aż do dziś. Nie trudno się domyśleć, że zagadkowego potoku należy szukać w Beskidzie Śląskim w okolicy styku granic: Polski, Czech i Słowacji.

Zadanie 17.

Jaworzyna, Kiczora, Przysłop, Kopa, Dił - te nazwy występują w Beskidach powszechnie od Cieszyna po Czeremosz. My jednak zapytamy o mniej popularne określenie.
Jeden z beskidzkich szczytów ma nazwę identyczną z pewną pozabeskidzką górą. Przez każdą z tych gór przebiega główny szlak dla danego pasma, a w okolicy szczytów zlokalizowane są rezerwaty o identycznej nazwie. W tej samej pozabeskidzkiej grupie górskiej znajduje się jeszcze jeden szczyt o tej samej nazwie, od którego odległości w linii prostej wynoszą odpowiednio:
  • do Babiej Góry – ok. 10 km,
  • do Tokarni – ok. 11km,
  • do Ostrej – ok. 12km,
  • do Okrąglicy – ok. 14km.
W odpowiedzi podajcie wysokość tego trzeciego szczytu, który jest otoczony przez wypunktowane powyżej szczyty o beskidzko brzmiących nazwach.


Podpowiedz do tego zadania zlokalizowana była również w Beskidzie Śląskim. Zagadkowa góra to Barania Góra, przez którą przebiega Główny Szlak Beskidzki, a w okolicy szczytu znajduje się rezerwat „Barania Góra”. Identyczna sytuacja jest w Paśmie Oblęgorskim w Górach Świętokrzyskich. Znajdziemy tam Baranią Górę przez którą przebiega Główny Szlak Świętokrzyski, a pod szczytem jest rezerwat „Barania Góra”. W Górach Świętokrzyskich, w Paśmie Zbrzańskim zlokalizowana jest inna Barania Góra (wysokość 318 m.n.p.m.), która otoczona jest przez wymienione szczyty o beskidzko brzmiących nazwach.

Zadanie 18.

Na skraju beskidzkiej miejscowości, wyróżniającej się w przeszłości spośród okolicznych osad pod kątem zamieszkującej ją ludności i sposobem zabudowy, znajduje się cmentarz z mogiłą szlachcica i dyplomaty (organizował podobno wypoczynek samemu Piłsudskiemu). Miejsce jego spoczynku przedstawiamy na fotografii, a w odpowiedzi chcielibyśmy przeczytać nazwisko tego szlachcica.
Podpowiemy, że największy zakład produkcyjny w historii tej miejscowości już dawno nie istnieje, a jeden z uznanych XVII-wiecznych twórców wylicza tę osadę opisując pewne podgórskie włości.



W widocznej na fotografii, niezwykle skromnej mogile, pochowano hrabiego Juliusza Marię Dzieduszyckiego. Ten znany dyplomata w latach XX-tych i XXX-tych był m.in. kierownikiem Poselstwa Polskiego w Egipcie. Negocjował porozumienie handlowe między Rzeczpospolitą Polską a Królestwem Egiptu, ale także przygotowywał wypoczynek marszałka Józefa Piłsudskiego w Heluenie w roku 1932. Hrabia trudne lata II wojny światowej spędził w okolicy Uścia Gorlickiego. Zmarł na atak serca w roku 1944. Pochowany został na cmentarzu w Odernem, które swego czasu było enklawą osadników pochodzenia głównie polskiego (choć początkowo węgierskiego, niemieckiego i czeskiego) wśród rusińskich wiosek. Byli oni pracownikami powstałej w XIX wieku huty szkła, która jak nie trudno się domyśleć, nie dotrwała do dnia dzisiejszego. Niektórzy twierdzą, że najstarszą wzmianką o tej osadzie jest fraszka wybitnego poety baroku Wacława Potockiego pt. „Inwentarz podgórskich majętności”.


Zadanie 19.

Jak głosi legenda, jeden z karpackich kościołów został wybudowany za pieniądze wcześniej zrabowane przez pewnego zbójnika. W Beskidach znajduje się góra, którą chyba łatwiej powiązać z żoną rzeczonego rzezimieszka niż z nim samym, ale za to jego przywodzi na myśl pewien obiekt noclegowy u stóp wspomnianej góry. To samo imię nosił też kolejny opryszek (zbójujący w innych górach niż wcześniej wspomniany) oraz pewien karpacki twór geologiczny.
W odpowiedzi napiszcie nazwę tego obiektu geologicznego.


Zagadkową postacią jest Zbój Madej. Ten bardziej znany zbójował w Górach Świętokrzyskich, natomiast jak głosi lokalna legenda za pieniądze zrabowane przez beskidzkiego Madeja wybudowano kościół w Żegocinie. Na Orawie znajdziemy górę Madejową a u jej stóp, w Podwilku, bazę namiotową o oryginalnej nazwie - „Madejowe Łoże”. Nazwę „Zbój Madej” nosi także jedna ze skał w rezerwacie „Prządki” koło Krosna.

Zadanie 20.

Pod szczytem dużej (ponad 1100 m n.p.m) beskidzkiej góry znajduje się upamiętnienie patrona pewnego beskidzkiego schroniska. W odpowiedzi prosimy podać jego nazwisko oraz nazwę góry, na której znajdziemy to upamiętnienie. Dla ułatwienia poszukiwań patrona schroniska prezentujemy widok z jego rodzinnej miejscowości.


Wśród epitafiów poświęconych ludziom gór, umieszczonych w kaplicy Matki Bożej Opiekunki Turystów na Okrąglicy (Pasmo Policy w Beskidzie Żywieckim), znajdziemy także tablicę upamiętniającą Piotra Jerzego Frassati. Jest on patronem katolickiego schroniska w Krynicy. Urodził się w Turynie, skąd pochodzi zaprezentowana fotografia. I choć widoczne w tle szczyty przypominaj raczej Beskidy niż Alpy, to uwieczniona na zdjęciu iglica jednoznacznie określała rejon poszukiwań rozwiązania. Choć widać zaledwie zwieńczenie budowli, to nie trudno się domyślić, iż jest to najwyższy ceglany budynek w Europie - Mole Antonelliana.

Zadanie 21.

Przygotowania do pewnej karpackiej akcji odbywały się m. in. na jednej z łódzkich nekropolii. Jak wspominają jej organizatorzy, miała się ona odbić szerokim echem w całej Polsce. Na wypadek jej niepowodzenia, alibi uczestników miały stanowić zdjęcia z okolic jednego z beskidzkich miast oraz zakupione tam bilety. Kilkadziesiąt lat później pomysłodawca tej akcji zostaje profesorem, a jego imieniem nazwano organizm występujący w górach Azji.
W odpowiedzi chcemy przeczytać nazwę organizacji przygotowującej akcję oraz jakie bilety miały stanowić wspomniane alibi.


Wiosną roku 1970, w setną rocznicę urodzin Włodzimierza Lenina, członek organizacji „Ruch”, obecnie profesor i znany polityk Stefan Niesiołowski, na cześć którego nazwano muchówkę zamieszkującą góry Indii (Suillia niesiolowskii), rzuca pomysł podpalenia muzeum w Poroninie i wysadzenia znajdującego się tam pomnika Lenina. Próby z materiałami łatwopalnymi i próby detonacji odbywają się m.in. na łódzkich cmentarzach. Plan zakładał, że dwoje członków organizacji pojedzie do Szczyrku wykonać zdjęcia w kombinezonach narciarskich i kupi bilety na wyciąg – co miało stanowić alibi w razie aresztowania dla właściwych „zamachowców”. Realizację planu zniweczyły niestety donosy do SB i w konsekwencji aresztowanie pomysłodawców.

Zadanie 22.

Pewien Członek Honorowy PTTK, którego imieniem nazwano m. in. szlak wiodący po województwie zachodniopomorskim, odznakę członka honorowego otrzymał z rąk innego Członka Honorowego PTTK. Druga postać była wieloletnim działaczem tej organizacji, kierownikiem wielu zagranicznych wypraw, a także naukowcem z wieloletnim stażem. Po śmierci została uczczona m. in. dwiema identycznymi tablicami umieszczonymi w miastach na nizinach, z dala od jego ukochanych gór.
W odpowiedzi należy podać miejsca ustawienia tablic. Podpowiemy, że pewna odznaka turystyczna nosi imię jednego z wymienionych członków honorowych. Natomiast drugi z nich podpisywał stopnie w indeksie układającego to pytanie :)


Niespełna miesiąc temu minęła 5 rocznica śmierci dra Adama Chyżewskiego – znanego działacza i członka honorowego PTTK, ale także wieloletniego wykładowcy Międzywydziałowego Instytutu Techniki Radiacyjnej Politechniki Łódzkiej. To właśnie dr Chyżewski jako wiceprezes ZG PTTK wręczył symboliczną odznakę najsłynniejszemu członkowi honorowemu PTTK papieżowi Janowi Pawłowi II. Dwie identyczne tablicę upamiętniające pana Adam znajdują się w w Łódzkim Oddziale PTTK im. Jana Czeraszkiewicza oraz w kaplicy PTTK na Chomiczówce w Warszawie.

Zadanie 23.

W tym zadaniu wyślemy konkursowiczów w podróż. Zaczniemy ją w Warszawie, ale skoro Karpaty to główny teren zainteresowania SKoPB, to właśnie tam (w dowolnie wybrane miejsce) należy się udać, poruszając się wyłącznie szlakami. Mogą być one: piesze, konne, gminne, PTTK-owskie etc. - pełen wybór, jednak z zachowaniem ciągłości.
W odpowiedzi chcielibyśmy przeczytać, jakim szlakami należałoby wędrować, by zmienić je jak najrzadziej. Podkreślmy, że w tym pytaniu przebyty dystans, ani czas wędrówki nie mają znaczenia.


By z Warszawy zawędrować w Karpaty nie potrzebujemy wiele czasu. Wystarczy jedno popołudnie i… rower. Startując z Wólki Węglowej (osiedle w dzielnicy warszawskich Bielan) po przejechaniu około 35 km Kampinowskim Szlakiem Rowerowym dojedziemy do miejsca zwanego Karpaty :) Jeśli mamy więcej czasu, to po powrocie z Karpat możemy w Wólce Węglowej udać się na wschód i po kilku minutach podziwiać tablicę poświęconą Adamowi Chyżewskiemu na Chomiczówce.
Nie mogliśmy uznać za poprawną odpowiedzi „Historyczny szlak kurierski Komendy Głównej ZWZ AK”, gdyż trasa ta, poza Beskidem Niskim, nie jest wyznakowana w terenie. Podobnie zresztą jak realizowany dopiero rowerowy szlak EuroVelo 11. W trakcie znakowania jest też Wiślana Trasa Rowerowa łącząca Gdańsk z jeziorem Czerniańskim.

Zadanie 24.

Jeden z odcinków pewnego amerykańskiego serialu rozgrywał się w całości w Polsce, a ponad połowa jego scen kręcona była w Beskidach. W produkcji tej nie obyło się bez stereotypowych dla Polski i Polaków scen (kilka kadrów poniżej), choć akurat w tym przypadku były one zasadne. W tym zadaniu zapytamy tylko o tytuł tego serialu.

Zane Lamprey prowadzący i główny „konsumujący” ;) w amerykańskim serialu „Na rauszu przez świat„ ('Three Sheets') na jedną ze swoich „procentowych” wędrówek wybrał Polskę. Odcinek kręcony był w Krakowie, ale także w Wiśle i na weselu w Koniakowie. Jeśli obejrzycie ten odcinek, zapewne stwierdzicie, że zaprezentowane kadry choć stereotypowe, to w tej konwencji są jak najbardziej zasadne.

Zadanie 25.

W pewnym miejscu na Głównym Szlaku Beskidzkim, o nazwie identycznej jak jeden ze szczytów sudeckich, można znaleźć tabliczkę wskazującą drogę w najwyższe góry świata.
W odpowiedzi chcemy przeczytać, ile czasu według tego „szlakowskazu” zajmie ta droga. Podpowiedzią w tym zadaniu niech będą: rodzaj grzybów występujących w Polsce w kilkudziesięciu gatunkach oraz niemiecki dzwon.


Kluczem do tej zagadki był... dzwon :)
Grzyby Dzwonkówki występują w Polsce w kilkudziesięciu gatunkach, a szczyty o nazwie „Dzwonkówka” znajdują się m.in. w Karkonoszach (niem. Glocke (dzwon)) oraz w Beskidzie Sądeckim. Sądecki szczyt zdobi tabliczka z napisem „Himalaje 2 lata”.

Zadanie 26.

Są budowle, które na wiele lat stają się symbolami miast, są też takie, których żywot jest niezbyt długi, ale ze względu na ich nietypową architekturę, warto o nich pamiętać. W mieście A znajdował się obiekt uwieczniony na fotografii, noszący nazwę identyczną jak pobliska miejscowość B. Sprzedawany w tym obiekcie asortyment był kilkadziesiąt lat produkowany w pobliżu miejscowości B. Obecnie, nieopodal miejsca wykonania zdjęcia, swą siedzibę ma firma znana nie tylko w Polsce, która początki swe miała w miejscowości B, choć założyciele pochodzili z miasta A. Do dziś w miejscowości B zlokalizowany jest jeden z zakładów tejże firmy. Wyroby produkowane pod tą marką, choć nie są przeznaczone wyłącznie dla kobiet, to zachwalane są przede wszystkim przez panie i tak się składa, że głównie wokalistki (w tym słynna piosenkarka pochodząca z miasta A).
W odpowiedzi należy podać jej nazwisko i określić asortyment sprzedawany w budowli ze zdjęcia.



Zdjęcie przedstawia budynek pierwszej w Nowym Sączu stacji benzynowej o nazwie „Limanowa”. Obecnie nieopodal miejsca wykonania fotografii ma swoją siedzibę znana wytwórnia lodów.
Jej właściciele, rodzina Koral, choć pochodzili z Nowego Sącza, to swój pierwszy zakład produkujący lody uruchomili w Limanowej. W ostatnim czasie produkty braci Koral reklamowały: Maryla Rodowicz, Doda, Helena Vondráčková i pochodząca z Nowego Sącza Majka Jeżowska.

Zadanie 27.

Przecinająca dawną granicę państwową droga rozpoczyna się w miejscowości ze świątynią, w której, jak powiadają nie tylko miejscowi, pierwszą mszę odprawił Karol Wojtyła. Zapewne m.in. dlatego w najwyższym punkcie drogi umieszczono upamiętnienie szlaków papieża Polaka.
W odpowiedzi chcemy przeczytać, co jeszcze upamiętniane jest w tym miejscu. Dodamy, że uroczyste otwarcie tego traktu uświetniła obecność najważniejszych osób w kraju.


W tym zadaniu pytaliśmy o tzw. „Drogę Solidarności” łączącą Harkabuz i Rabę Wyżną. Ten malowniczy skrót, otwarcie którego swą obecnością zaszczycili prezydent Lech Wałęsa i premier Marcinkiewicz, przecina Pasmo Podhalańskie. Kiedyś pasmo to było północną granicą Orawy, czyli jednym z fragmentów południowego krańca Polski. W najwyższym punkcie tej drogi, na Przełęczy nad Harkabuzem znajdziemy obelisk, który prócz szlaków papieskich upamiętnia jeszcze kurierów z II wojny światowej. Warto zaznajomić się z historią budowy kościoła w Harkabuzie. Mimo, iż władze komunistyczne mocno utrudniały jego budowę, to świątynia w końcu powstała. Pierwszą, nieoficjalną mszę w niedokończonej wówczas kaplicy odprawił w roku 1970 kardynał Karol Wojtyła.

Zadanie 28.

Oglądając uważnie jedną z superprodukcji filmowych, opartą na książkowej serii sprzedanej w milionowym nakładzie, możemy dostrzec charakterystyczny karpacki szczyt. Góra ta, już w pełnej krasie, wystąpiła w innym filmie, który oparty jest na faktach z życia zamieszkującego u jej stóp człowieka. W obu produkcjach jedną z głównych ról odgrywa aktor, którego można podziwiać także w rodzimych produkcjach. Dwa seriale z jego udziałem emitowane były w polskiej telewizji na początku XXI wieku.
W odpowiedzi chcemy przeczytać tytuły wszystkich czterech wymienionych produkcji oraz nazwę wspomnianego szczytu. Na trop odpowiedzi może naprowadzić konkursowiczów polski zespół, którego największy przebój przenosi nas w klimaty marynistyczne.


Zagadkową górą były jakże charakterystyczne pienińskie Trzy Korony. Szczyt ten można przez chwilę zobaczyć w najdroższym rosyjskim filmie (budżet ponad 30 milionów dolarów) pt. „Volkodav. Ostatni z rodu Szarych Psów”. Scenariusz tego filmu oparto na sprzedawanej w milionach egzemplarzy serii „Wilczarza” Marii Siemionowej. Trzy Korony pojawiają się już w pełnej krasie w filmie „Latający mnich i tajemnica Da Vinci” powstałym w oparciu o życiorys brata Cypriana z Czerwonego Klasztoru. W obu filmach główne role: Ludojada w filmie „Volkodav. Ostatni z rodu Szarych Psów” oraz Walentego w „Latającym mnichu” zagrał Aleksander Domagarow, który dał się poznać polskiej widowni nie tylko jako Bohun z „Ogniem i mieczem”, ale także jako aktor serialowy: Siergiej z „Fali zbrodni czy Anton z serii „Krew z krwi”. Podpowiedzią muzyczną w tej zagadce był zespół Trzy Korony i jego największy przebój „10 w skali Beauforta”.

Zadanie 29.

Trzej pisarze, absolwenci tej samej karpackiej szkoły, zostali wspólnie uhonorowani w dwóch rożnych miejscach w miejscowości, w której się uczyli. Dodatkowo dwójka z nich, jako urodzeni w tym mieście, znaleźli jeszcze jedno wspólne upamiętnienie. Pewne tragiczne wydarzenia mające miejsce w szkole, której byli uczniami, opisane są w książce cieszącej się ogromną popularnością nie tylko w Polsce. Gdy zamienimy jedną samogłoskę w nazwie jednego z Beskidów na „a”, to otrzymamy nazwisko zmarłego w tych tragicznych okolicznościach wojskowego.
Podajcie jego nazwisko oraz nazwiska wspomnianych pisarzy. Podpowiemy, że wszyscy literaci zmarli poza granicami Polski.


Gimnazjum im. Królowej Zofii w Sanoku, jako jedna z najstarszych placówek oświatowych na Podkarpaciu, może pochwalić się licznym gronem wybitnych absolwentów. Są wśród nich trzej pisarze: Ukrainiec Bohdan Ihor Antonycz, Żyd Kalman Segal i Polak Marian Pankowski. Wszyscy trzej zostali wspólnie upamiętnieni tablicą na fasadzie budynku szkoły, a na placu przed nią rosną trzy dęby: „Bohdan”, „Kalman”, „Marian”. Dodatkowo urodzeni w Sanoku Pankowski i Segal zostali „patronami” dwóch ławeczek na rynku swojego rodzinnego miasta. Według powieści Jaroslava Haška, to właśnie w tej szkole stacjonowali żołnierze z oddziału „Dobrego Wojaka Szwejka”, a jeden z nich - Laszlo Gargany - umiera po wypiciu „płynu” z pracowni biologicznej.

Zadanie 30.

Nieopodal widocznego na zdjęciu miejsca przebiega szlak prowadzący do największej geologicznej atrakcji w okolicy. Film z Rogerem Moorem, model japońskiego samochodu oraz zbójnik bez wątpienia pomogą w jego odnalezieniu. W odpowiedzi należy podać tylko tytuł wspomnianego filmu.
Myślimy, że wycieczka w okolice Piwnicznej czy Lanckorony może także ułatwić poszukiwania odpowiedzi na to pytanie :)



Fotografia przedstawia niewielką skocznię narciarską znajdującą się na obrzeżach Skawicy. W jej pobliżu przebiega szlak poświęcony jednemu z najsłynniejszych zbójników beskidzkich, pochodzącemu właśnie ze Skawicy - Józefowi Baczyńskiemu. Jest to rodzaj turystycznego questu (http://bestquest.pl/public/file/quests/296/quest_skawica.pdf) przebiegającego m.in. w pobliżu Oblicy – najdłuższej jaskini Beskidu Żywieckiego.
Quest to także model nissana czy tytuł filmu („The Quest”) w którym jako reżyser zadebiutował Jean-Claude Van Damme. Wystąpił on także w roli głównej u boku Rogera Moore.

Bonus 1.

W utworze muzycznym znanego polskiego artysty, którego chyba łatwiej powiązać z regionem łódzkim niż z Beskidami, można kilkakrotnie usłyszeć nazwę dużej beskidzkiej rzeki. Muzyk ten wykonał m.in. tytułowy utwór do filmu, którego tytuł można powiązać z pewną barwą. Zresztą ta sama barwa zaprowadzi konkursowiczów w rejon źródliskowy wspomnianej rzeki. Sam artysta ma raczej mało wspólnego z turystyką, ale np. jego dziadek był jednym z założycieli i pierwszym prezesem koła PTK, a po powstaniu PTTK jest jego patronem. Siedziba tego oddziału znajduje się w mieście, gdzie jedna z ulic nosi imię ojca wspomnianego wykonawcy (też artysty, choć z wykształcenia architekta pracującego przez wiele lat w zawodzie).
Podajcie nazwę opisanej rzeki i tytuł utworu w jakim ta nazwa się pojawia. Podpowiedź w tym zadaniu nie jest warta nawet złotówki.

Zagadkową rodziną jest rodzina Staszewskich. Najstarszy z zaprezentowanej trójki Kazimierz był jednym z założycieli oddziału PTK w Pabianicach. Obecnie pan Kazimierz jest patronem pabianickiego oddziału PTTK. Syn jego Stanisław, znany przede wszystkim jako bard i poeta, stał się w roku 2015 patronem jednej z ulic w rodzinnych Pabianicach. Najmłodszy, również Kazimierz, znany powszechnie jako „Kazik”, jeden z najpopularniejszych polskich wokalistów (Kult, KNŻ, El Dupa, Buldog) wykonał tytułowy utwór do filmu „Czarny Czwartek. Janek Wiśniewski Padł”. Właśnie ten kolor (Czarna Soła, Czerna) miał naprowadzić uczestników SKoPB na teren źródliskowy Soły. Pierwszy tegoroczny bonus ukazał się 1 kwietnia i dlatego należało potraktować go z lekkim przymrożeniem oka :) Ta warta niespełna 1 PLN podpowiedź była warta dokładnie groszy 12, bo „12 groszy” to jeden z najbardziej popularnych utworów właśnie Kazika. Posłuchajcie pierwszych sekund tego utworu a przekonacie się, że nazwa Soła pojawia się w nim kilka razy :)

Bonus 2.

W pierwszym występie reprezentacji Polski na turnieju piłkarskim, pewien piłkarz, choć gola nie strzelił, to został uznany za objawienie reprezentacji. Jego rodzinna miejscowość jest miejscem tragicznej śmierci innego sportowca, którego członek najbliższej rodziny jest patronem znanego tatrzańskiego obiektu. Prosimy podać nazwisko wspomnianego piłkarza.

Pytanie było jak najbardziej bieżące :), bo chodziło o mecz Polska – Irlandia, w którym zachwyty zbierał pochodzący z Pogórskiej Woli ­ Bartosz Kapustka. W miejscowości tej została zamordowana przez hitlerowców Helena Marusarzówna, zaś jej brat Stanisław jest patronem skoczni na Wielkiej Krokwi.

Bonus 3.

Przemierzając karpackie ścieżki natkniemy się prędzej czy później na budowle zaprojektowane przez znanych rodzimych architektów, jak choćby Teodora Talowskiego, Adolfa Szyszko-Bohusza czy Franciszka Mączyńskiego. Ciekawym jest, że również wielcy, zagraniczni projektanci pozostawili po sobie ślad w karpackiej przestrzeni. O jeden z obiektów, który wyszedł z biura znanego europejskiego konstruktora, chcemy zapytać w tym zadaniu. Zawieruchy wojenne spowodowały, iż nie zachował się w oryginale, ale zawsze był rzetelnie odbudowywany. Wizytował go nawet znany premier z kraju sąsiadującego z Polską. Niestety, dziś nie ma chyba na niego pomysłu i popada w coraz większą ruinę, są nawet plany jego rozbiórki.
W odpowiedzi należy napisać, co to za obiekt. Podpowiemy, że przez pewien okres w jego najbliższej okolicy przebiegała granica państwowa.

Wieża Eiffla w Paryżu, Statua Wolności w Nowym Jorku czy Wiadukt Garabit nad rzeką Truyere, to chyba najsłynniejsze budowle, które zaprojektowane zostały w biurze Gustawa Eiffla.
Mało kto wie, że w Polsce też mamy jedną konstrukcję, która wyszła z zespołu tego słynnego francuskiego konstruktora. Tym obiektem jest most kolejowy w Przemyślu noszący obecnie imię Tadeusza Porębalskiego. Po agresji radzieckiej we wrześniu 1939 most ten, jako budowlę graniczną między ZSRR a Niemcami, wizytował Nikita Chruszczow, późniejszy radziecki premier.
Obecnie włodarze Przemyśla chcą wybudować nową przeprawę kolejową przez San, ale decyzji co zrobić z tym historycznym mostem na razie brak.

Bonus 4.

Uwiecznione na zaprezentowanych malowidłach wydarzenia szczególnie zapisały się w historii dwóch beskidzkich miejscowości. Te same miejscowości kilkaset lat później połączyła jedna drużyna sportowa.
W odpowiedzi należy podać nazwę tego zespołu oraz wskazać miejsce, gdzie dziś można oglądać przedstawione malowidła.


fot14 fot15


Zaprezentowane fotografie wykonano w Sanktuarium Matki Bożej Rychwałdzkiej w Rychwałdzie. Przedstawiają one przeniesienie cudownego obrazu ze starego, drewnianego kościoła do większego, nowego, mogącego pomieścić większą liczbę pielgrzymów. Wspomniany drewniany kościół został przeniesiony do Gilowic. Natomiast dotychczasowa gilowicka świątynia została przeniesiona do Rychwałdu i pełniła funkcję kaplicy. Obecnie obie te miejscowości łączy m.in. wspólna drużyna piłkarska LKS „Beskid” Gilowice-Rychwałd.


Bonus 5.

Plenery kilku filmów, do których scenariusze pisała ta sama osoba, kręcone były w okolicach, gdzie ów twórca mieszkał. Natomiast w miejscowości jego zamieszkania, podczas realizacji innego filmu, o mały włos nie doszło do zniszczenia najznamienitszego zabytku tej miejscowości. Obecnie miejscowość ta może pochwalić się imprezą, której motyw przewodni nawiązuje do nazwy owej miejscowości.
W odpowiedzi chcemy przeczytać nazwę tej miejscowości oraz nazwisko mieszkającego tam autora scenariuszy.


Od sześciu już lat w Chmielu nad Sanem odbywa się „Bieszczadzkie Święto Chmielu”. Jest to impreza, na której prócz pokazów warzenia piwa można spróbować regionalnych potraw czy odwiedzić kiermasz rękodzieła artystycznego. W Chmielu przez wiele lat mieszkał i tworzył „człowiek instytucja” Jerzy Janicki. Wiele plenerów do filmów wg scenariuszy Pana Jerzego kręcono w Bieszczadach, m.in. w nieodległej Zatwarnicy: „Kino Objazdowe", „Hasło", „Wolna sobota". W samym Chmielu kręcono natomiast kadry do „Pana Wołodyjowskiego”. Były nawet pomysły spalenia miejscowej cerkwi na potrzeby scen pożaru filmowego Raszkowa.